Spooksteden Europa

 

Een spookstad is een verlaten stad of dorp maar met nog veel lege huizen of andere interessante lege gebouwen. In heel Europa zijn veel spooksteden, ze worden om verschillende redenen verlaten. Een stad of dorp wordt vaak verlaten omdat de economische activiteiten zich verplaatsen, de jongeren werken niet meer op het platteland maar trekken naar de stad. Een dorp kan een spookstad worden door natuurrampen zoals overstromingen of aardbevingen maar ook door epidemieën, onteigening of door oorlog verlaten mensen hun oorspronkelijke dorp of stad.

 

spooksteden Europa

 

Een echte spookstad is volledig verlaten maar er zijn ook veel stadjes of dorpen in Europa die nagenoeg helemaal verlaten zijn maar toch bekend staan als een spookdorp omdat er slechts nog een enkeling woont in een ooit levendig dorp of levendige stad.

 

 

 

Nieuw leven voor spooksteden

 

Urbex Europa

De laatste jaren staan spooksteden of spookdorpen in Europa steeds meer in de belangstelling: vergeten steden worden bezienswaardige steden. Urban exploring of Urbex is onder andere het fotograferen van verlaten plaatsen met verlaten gebouwen zoals kerken, scholen en fabrieken.

 

Spooksteden worden ook vaak als filmlocatie gebruikt en vaak worden dit toeristische bezienswaardigheden. Het zwerven door een verlaten stad of dorp, het proeven van de sfeer van weleer, achterhalen waarom de stad of het dorp is verlaten. Het vreemde dubbele gevoel bij een spookstad, de triestheid van de verlaten gebouwen en het desolate landschap maar ook de vredige rust van een strijd die gestreden is, de natuurramp of de oorlog is voorbij. Spooksteden worden vaak niet opgeruimd maar blijven bewaard als een openluchtmuseum van het verleden.

 

Soms en steeds vaker wordt een spookstad of spookdorp nieuw leven ingeblazen, een mooi voorbeeld hiervan is het Italiaanse dorp Matera. Ooit een van de grootste verlaten steden met honderden verlaten grotwoningen is nu een Unesco werelderfgoed en een van de meest bezochte bezienswaardigheden in Italië.

 

Het eiland Spinalonga in zijn geheel verlaten in 1962 is nu een van de populairste bezienswaardigheden van Kreta. Sommige spookdorpen worden na tientallen jaren van leegstand volledig gerenoveerd omdat ze eigenlijk te mooi zijn om er niks mee te doen of omdat ze historisch gezien te belangrijk zijn en thuis horen binnen de cultuur van de regio.

 

 

Spooksteden in Europa

 

In armere landen in Europa zijn over het algemeen meer spooksteden dan in rijkere landen. In landen zoals Bulgarije en Hongarije maar ook in bijvoorbeeld de Spaanse Pyreneeën zijn veel verlaten dorpen door het stoppen van de niet rendabele traditionele landbouw activiteiten. In Bulgarije worden de verlaten dorpen geteld en bij de laatste telling waren er 181 onbewoonde nederzettingen. In Oekraïne en in Wit-Rusland zijn spooksteden ontstaan door de kernramp in Tsjernobyl in 1986. Op Cyprus zijn in het noorden veel spookdorpen ontstaan na de Turkse bezetting, ook in Kroatië en Bosnië zijn veel spookdorpen ontstaan door de oorlogen in voormalig Joegoslavië.

 

Spooksteden Cyprus:

 

Spookstad Agios Sozomenos is niet bewoond, bezienswaardig vanwege de toegankelijkheid en het fotogenieke karakter.

 

Het spookdorp Achna is niet toegankelijk maar wel goed te zien vanaf de rand van het dorp en er is een opmerkelijk monument opgericht ter herdenking aan het dorp en de Cypriotische vluchtelingen.

 

Spooksteden Frankrijk:

 

In de Tweede Wereldoorlog vond in het dorp Oradour-sur-Glane de grootste massaslachting door de nazi’s op burgers in Frankrijk plaats.

 

Spooksteden Georgië

 

In Georgië zijn twee mooie oude grottensteden, de stad Vardzia is een nagenoeg onbewoonde stad waar nog slechts zes monniken leven. De oudste stad met grotwoningen in Georgië is de onbewoonde grottenstad Uplistsikhe met een mooie ligging boven de rivier. Beide steden zijn een cultureel monument en interessante bezienswaardigheden.

 

Spooksteden Griekenland:

 

Het beroemde Mystras nu werelderfgoed, de archeologische opgraving is op het klooster na niet bewoond maar op korte afstand van de bezienswaardigheid ligt een dorpje.

 

Het eiland Spinalonga bij Kreta is een voormalige leprakolonie, na 1962 waren er geen vaste inwoners meer, Spinalonga  is nu wel een populaire toeristische bezienswaardigheid en staat op de voorlopige werelderfgoed lijst van Unesco.

 

Spooksteden Italië: 

 

Bergdorp Bussana Vecchia aan de Ligursiche kust, verwoest door een aardbeving nu een sfeervol kunstenaarsdorp.

 

Het dorpje Civita Bagnoregio is in de wintermaanden een spookdorp, in de zomermaanden trekt het dorp met de unieke ligging op een rots in een tufsteen landschap veel bezoekers.

 

Op korte afstand van Rome ligt het spookstadje Monterano, verlaten sinds 1799. Bekend uit films en bezienswaardig  vanwege de charme van de ruines zoals het aquaduct en de fontein met leeuw.

 

In het zuiden van Italië is Craco een spookstad vooral door een aardverschuiving en een aardbeving.

 

Het mooi gelegen Matera is een voormalige spookstad, deels grottenstad is nu een veel bezocht Unesco werelderfgoed monument en weer gedeeltelijk bewoond.

 

Op de hoogste top van de Abruzzen staat nog het kasteel of fort van het verdwenen dorpje Rocca Calascio.

 

Het oude Graun, nu Alt-Graun genoemd, is ondergelopen door het stuwmeer Reschenmeer maar de klokkentoren van het verdwenen dorp staat nog steeds in het water als symbool voor het ooit geliefde dorp.

 

Spookdorp Kroatië:

 

Het spookdorp Kupari op korte afstand van Dubrovnik met de verlaten hotels op het strand.

 

Spookstad Oekraïne:

 

Het bizarre Pripjat werd een spookstad na de kernramp van Tsjernobyl en trek jaarlijks steeds meer bezoekers.

 

Boekrecensie: “Wolf eet hond” van Martin Cruz Smith, overleven in Pripjat.

 

Spookdorp Spanje

 

Tijdens de Spaanse Burgeroorlog en de Slag om Belchite werd het dorp Belchite in de regio Aragon zwaar getroffen.